تاريخ و زمان
سه شنبه 8 بهمن 1398  
بيشتر
جستجو
بازديدها
تعداد بازديد از سايت: 457673
تعداد بازديد اين بخش: 11185
در امروز: 3921
اين بخش امروز: 91

بيشتر
خطبه ها
خطبه (32)-روزگار و مردمان


( وَ مِنْ خُطْبَةٍ لَهُ عَلَيْهِ السَّلامُ: ) أَيُّهَا الْنَّاسُ إِنَّا قَدْ أَصْبَحْنا فِى ‏دَهْرٍ ‏‏عَنُودٍ‏، ‏وَ زَمَنٍ ‏كَنُودٍ، يُعَدُّ فِيهِ الْمُحْسِنُ مُسِيئاً، وَ يَزْدادُ الظّالِمُ فِيهِ عُتُوّاً، لا نَنْتَفِعُ بِما عَلِمْنا، وَ لا نَسْأَلُ عَمَّا جَهِلْنا، وَ لا نَتَخَوَّفُ ‏قارِعَةً حَتّى تَحِلَّ بِنا. فَالنَّاسُ عَلى أَرْبَعَةِ أَصْنافٍ: مِنْهُم مَنْ لا يَمْنَعُهُ الْفَسادَ ‏فِى‏ ‏الْأَرْضِ‏ إِلَّا مَهانَةُ نَفْسِهِ، وَ ‏كَلالَةُ ‏حَدِّهِ‏، وَ ‏نَضِيضُ‏ ‏وَفْرِهِ‏. وَ مِنْهُمُ الْمُصْلِتُ لِسَيْفِهِ، وَ الْمُعْلِنُ بِشَرِّهِ، وَ ‏الْمُجْلِبُ‏ ‏بِخَيْلِهِ‏ وَ ‏رَجْلِهِ‏. قَدْ ‏أَشْرَطَ ‏نَفْسَهُ‏، وَ ‏أَوْبَقَ‏ ‏دِينَهُ‏، ‏لِحُطامٍ‏ ‏يَّنْتَهِزُهُ‏، أَوْ ‏مِقْنَبٍ‏ يَقُودُهُ، أَوْ ‏مِنْبَرٍ ‏يَّفْرَعُهُ‏، وَ لَبِئْسَ الْمَتْجَرُ أَنْ تَرَى الْدُّنْيا لِنَفْسِكَ ثَمَناً، وَ مِمَّا لَكَ عِنْدَ اللَّهِ عِوَضاً. وَ مِنْهُمْ مَنْ يَطْلُبُ الْدُّنْيا بِعَمَلِ الاخِرَةِ، وَ لا يَطْلُبُ الاخِرَةَ بِعَمَلِ الدُّنْيا، قَدْ ‏طامَنَ‏ مِنْ شَخْصِهِ، وَ قارَبَ مِنْ خَطْوِهِ، وَ شَمَّرَ مِنْ ثَوْبِهِ، وَ زَخْرَفَ مِنْ نَفْسِهِ لِلْأَمانَةِ، وَ اتَّخَذَ سِتْرَ اللَّهِ ‏ذَرِيعَةً إِلَى الْمَعْصِيَةِ. وَ مِنْهُمْ مَنْ ‏أَقْعَدَهُ‏ عَنْ طَلَبِ الْمُلْكِ ‏ضُؤُولَةُ ‏نَفْسِهِ‏، وَ انْقِطاعُ سَبَبِهِ، فَقَصَرَتْهُ الْحالُ عَلى حالِهِ، فَتَحَلّى بِاسْمِ الْقَناعَةِ، وَ تَزَيَّنَ بِلِباسِ أَهْلِ الْزَّهادَةِ، وَ لَيْسَ مِنْ ذلِكَ فِى ‏مَراحٍ‏ وَ لا ‏مَغْدىً‏. وَ بَقِىَ رِجالٌ غَضَّ أَبْصارَهُمْ ذِكْرُ الْمَرْجِعِ، وَ أَراقَ دُمُوعَهُمْ خَوْفُ الْمَحْشَرِ، فَهُمْ بَيْنَ شَرِيدٍ ‏نَّادٍّ، وَ خائِفٍ ‏مَّقْمُوعٍ‏، وَ ساكِتٍ ‏مَّكْعُومٍ‏، وَ داعٍ مُخْلِصٍ، وَ ‏ثَكْلانَ‏ مُوجَعٍ. قَدْ ‏أَخْمَلَتْهُمُ‏ ‏الْتَّقِيَّةُ، وَ شَمَلَتْهُمُ الْذِّلَّةُ، فَهُمْ فِى بَحْرٍ ‏أُجاجٍ‏، أَفْواهُهُمْ ‏‏ضامِزَةٌ‏، وَ قُلُوبُهُمْ ‏قَرِحَةٌ، قَدْ وَعَظُوا حَتّى ‏مَلُّوا، وَ قُهِرُواْ حَتّى ذَلُّوا وَ قُتِلُوا حَتّى قَلُّوا. فَلْتَكُنِ الدُّنْيا ‏أَصْغَرَ ‏فى‏ ‏أَعْيُنِكُمْ‏ مِنْ ‏حُثالَةِ ‏الْقَرَظِ، وَ قُراضَةِ ‏الْجَلَمِ‏، وَ اتَّعِظُوا بِمَنْ كانَ قَبْلَكُمْ، قَبْلَ أَنْ يَّتَّعِظَ بِكُمْ مَنْ بَعْدَكُمْ، وَ ارْفُضُوها ذَمِيمَةً فَإِنَّها قَدْ رَفَضَتْ مَنْ كانَ ‏أَشْغَفَ‏ ‏بِها مِنْكُمْ. أَقُولُ: وَ هذِهِ الْخُطْبَةُ رُبَّما نَسَبَها مَنْ لا عِلْمَ لَهُ إِلى ‏مُعاوِيَةَ، وَ هِىَ مِنْ كَلامِ أَمِيرِ الْمُؤْمِنينَ عَلَيْهِ السَّلامُ الَّذِى لا يُشَكُّ فِيهِ، وَ أَيْنَ الذَّهَبُ مِنَ ‏الْرَّغامِ‏؟ وَ الْعَذْبُ مِنَ الْأُجاجِ؟ وَ قَدْ دَلَّ عَلى ذلِكَ الْدَّلِيلُ ‏الْخِرِّيتُ‏، وَ نَقَدَهُ النّاقِدُ الْبَصِيرُ عَمْرُو بْنُ بَحْرٍ الْجاحِظُ، فَإِنَّهُ ذَكَرَ هذِهِ الْخُطْبَةَ فِى كِتابِ الْبَيانِ وَ الْتَّبْيِينِ، وَ ذَكَرَ مَنْ نَسَبَها إِلى ‏مُعاوِيَةَ، ثُمَّ قالَ: هِىَ بِكَلامِ عَلِىٍّ عَلَيْهِ السَّلامُ أَشْبَهُ، وَ بِمَذْهَبِهِ فِى تَصْنِيفِ الّْناسِ وَ بَالْإِخْبارِ عَمَّا هُمْ عَلَيْهِ مِنَ الْقَهْرِ وَ الْإِذْلالِ وَ مِنَ الْتَّقِيَّةِ وَ الْخَوْفِ أَلْيَقُ. قالَ: وَ مَتى وَجَدْنا ‏مُعاوِيَةَ فِى حالٍ مِنَ الْأَحْوالِ يَسْلُكُ فِى كَلامِهِ مَسْلَكَ الْزُّهَّادِ، وَ مَذاهِبَ الْعُبَّادِ؟!

روزگار و مردمان

سير ارتجاعى امت اسلامى

اى مردم، در روزگارى كينه‏توز، و پر از ناسپاسى و كفران نعمتها، صبح كرده‏ايم، كه نيكوكار، بدكار به شمار مى‏آيد، و ستمگر بر تجاوز و سركشى خود مى‏افزايد، نه از آنچه مى‏دانيم بهره مى‏گيريم، و نه از آنچه نمى‏دانيم، مى‏پرسيم، و نه از هيچ حادثه مهمى تا به ما فرود نيايد، مى‏ترسيم.

اقسام مردم (روانشناسى اجتماعى مسلمين، پس از پيامبر(ص))

در اين روزگاران، مردم چهار گروهند، گروهى اگر دست به فساد نمى‏زنند، براى اين است كه، روحشان ناتوان، و شمشيرشان كند، و امكانات مالى، در اختيار ندارند، گروه ديگر، آنان كه شمشير كشيده، و شر و فسادشان را آشكار كرده‏اند. لشگرهاى پياده و سواره خود را گرد آورده، و خود آماده كشتار ديگرانند، دين را براى به دست آوردن مال دنيا تباه كردند كه يا رئيس و فرمانده گروهى شوند، يا به منبرى فرا رفته، خطبه بخوانند، چه بد تجارتى، كه دنيا را بهاى جان خود بدانى، و با آنچه كه در نزد خداست معاوضه نمايى. گروهى ديگر، با اعمال آخرت، دنيا مى‏طلبند، و با اعمال دنيا در پى كسب مقامهاى معنوى آخرت نيستند، خود را كوچك و متواضع جلوه مى‏دهند، گامها را رياكارانه كوتاه برمى‏دارند، دامن خود را جمع كرده، خود را همانند مومنان واقعى مى‏آرايند، و پوششى الهى را وسيله نفاق و دورويى و دنياطلبى خود قرار مى‏دهند. و برخى ديگر، با پستى و ذلت و فقدان امكانات، از به دست آوردن قدرت محروم مانده‏اند، كه خود را به زيور قناعت آراسته، و لباس زاهدان را پوشيده‏اند. اينان هرگز، در هيچ زمانى از شب و روز، از زاهدان راستين نبوده‏اند.

وصف پاكان در جامعه مسخ‏شده

در اين ميان گروه اندكى باقى مانده‏اند كه ياد قيامت، چشمهايشان را بر همه چيز فرو بسته، و ترس رستاخيز، اشكهايشان را جارى ساخته است، برخى از آنها از جامعه رانده‏شده، و تنها زندگى مى‏كنند، و برخى ديگر ترسان و سركوب‏شده يا لب فرو بسته و سكوت اختيار كرده‏اند، بعضى مخلصانه همچنان مردم را به سوى خدا دعوت مى‏كنند، و بعضى ديگر گريان و دردناكند كه تقيه و خويشتن‏دارى، آنان را از چشم مردم انداخته است، و ناتوانى وجودشان را فرا گرفته گويا در درياى نمك فرو رفته‏اند، دهنهايشان بسته، و قلبهايشان مجروح است، آنقدر نصيحت كردند كه خسته شدند، از بس سركوب شدند، ناتوانند و چندان كه كشته دادند، انگشت شمارند.

روش برخورد با دنيا

اى مردم بايد دنياى حرام در چشمانتان از پر كاه خشكيده، و تفاله‏هاى قيچى‏شده دامداران، بى‏ارزشتر باشد، از پيشينيان خود پند گيريد، پيش از آنكه آيندگان از شما پند گيرند، اين دنياى فاسد نكوهش‏شده را رها كنيد، زيرا مشتاقان شيفته‏تر از شما را رها كرد. (برخى از افراد ناآگاه اين خطبه را به معاويه نسبت دادند و در صورتى كه بى‏ترديد از سخنان اميرالمومنين (ع) است طلا كجا، خاك كجا؟ آب گوارا و شيرين كجا، آب شور كجا؟ دليل ما سخن جاهز است كه در ادبيات عرب مهارت تمام داشت و با آگاهى سخن مى‏گفت او مى‏گويد اين خطبه به سخنان امام على (ع) و روش مردم‏شناسى او نزديك است تنها على است كه مردم در حالات گوناگون مى‏شناسد و معرفى مى‏كند تاكنون در كجا ديده‏ايد كه معاويه در يكى از سخنانش راه زهد و تقوا پيشه كند و راه رسم بندگان خدا را انتخاب نمايد؟!)


تعداد بازديد اين صفحه: 64
خانه | بازگشت | Quran Guest (qguest)

طراحی، پیاده سازی و اجرا توسط شبکه ملی مدارس ایران ( رشد )

www.roshd.ir Powered By Sigma ITID.